583 views

AÖF TÜRK İDARE TARİHİ

AÖF TÜRK İDARE TARİHİ
Eski Türklerde Yönetim Yapısı
Çözümlü Sorular 1

1. Orta Asya’da Ural-Altay dağ silsileleri, Takla
Makan ve Gobi çölleri sadece insanların değil devlet
gibi organizasyonların dahi hareket alanının
kısıtlanmasına ve bozkır toprağının tarıma elverişsiz
olması ile coğrafya insanının hayvancılığa
yönelmesini sağlamasına karşın göçebeliğin yaşam
tarzı olarak benimsenmesinde en önemli etken olarak
hangisi vurgulanabilir?
A) İklimsel koşulların değişkenliği ve hayvanlar
için gerekli çayırlık alanların sınırlılığı
B) Otarşi’nin Orta Asya’da benimsenmesi
C) Göçebelerin Çin sınırını geçip yağma
seferlerinde bulunması
D) Coğrafi koşulların sürekli olarak çetin şartlar
oluşturması
E) Ekstansif üretim yerine entansif üretim tercih
edilmesi nedeniyle yaşam tarzına yönelik algının
değişkenlik göstermesi
Çözüm: Orta Asya’da devlet yapısı üzerindeki en
önemli belirleyici etken coğrafya olarak kabul
edilmektedir. Örneğin Ural-Altay dağ silsileleri,
Takla Makan ve Gobi çölleri sadece insanların değil
devlet gibi büyük organizasyonların dahi imkânlarını
kısıtlamaktaydı. Bozkır toprağının tarıma
elverişsizliği, coğrafya insanının hayvancılıkla
uğraşmasını kaçınılmaz hale getirmişti. Ancak
iklimsel koşulların değişkenliği ve hayvanlar için
gerekli olan çayır alanlarının sınırlılığı, göçebeliğin
hayat tarzı olarak belirlenmesine yol açmıştır.
Dolayısıyla göçebeliğin benimsenmesinde bu etken
dikkat çekmektedir. Doğru cevap A’dır.

AÖF – KPSS -ALES- DGS  ile ilgili tüm sorularınız için şu numarayı arayabilirsiniz.
0888 228 60 30

2. Aşağıdakilerden hangisi eski Türk devletlerinde
hanedan ailesi dışındaki bodun beylerinin dahi kanlı
taht kavgalarına girişmesine yol açan nedenlerden
biri değildir?
A) Tahta geçme usulünün bir sisteme oturtulmayışı
B) Mevcut karizmatik hükümdar modeli
C) Makamların alt mevkilere ayrışmasının ara
yönlerin de düşünülerek gerçekleştirilmiş olması
D) Kardeşlerden birine taht yolunun kesin kurallar
içerisinde açılmaması
E) Liyakat sahibi kişilerin başa geçmesinin meşru
sayılması
Çözüm: Makamların alt mevkilere ayrışmasının ara
yönlerin de düşünülerek gerçekleştirilmiş olması.
Doğru cevap C’dir.



3. Göktürkler, kurucu atalarının dişi bir kurt
tarafından yetiştirilmesi veya demircilik
yetenekleriyle dağı eritmeleri gibi motifleri sıklıkla
belirterek kolektif hafızada yer edinen söylenceler
oluşturarak şecerelerini doğrudan doğruya ortaya
koyma konusunda nasıl bir görüş sahibi olduklarını
ortaya koymaktadırlar?
A) Efsanevi öğelerle anlatımı tercih ettiklerini
B) Pek çok ilk çağ uygarlığının aksine bir yöntem
izlediklerini
C) Dini motiflerin dikkat çekici biçimde idareye
damga vurduğu
D) Coğrafi açıdan sıkıntılı bir yörede
bulunduklarını
E) Zanaatçılık etkilerinin yoğun biçimde günlük
hayata tesir ettiğini
Çözüm: Pek çok ilk çağ uygarlığı gibi Göktürkler de
şecerelerini, efsanevi ögelerle anlatmayı seçmiştir.
Kurucu atalarının dişi bir kurt tarafından
yetiştirilmesi veya demircilik yetenekleri ile dağı
eritmeleri gibi motifler kolektif hafızada da yer etmiş
söylenceler olarak kabul edilmektedir. Doğru cevap
A’dır.

4. Orhun yazıtlarında geçen “Bey olmağa layık
oğlun kul, hatun olmağa layık kızın cariye oldu”
cümlesi Eski Türklerde hangi ilkenin önemine işaret
etmektedir?
A) Ekonomi
B) Ülke
C) Halk
D) Bağımsızlık
E) Töre
Çözüm: Eski Türklerde başka devletlerin yönetimi
altına girmek düşünülemezdi. Cümle kaybedilen
özgürlüğe yakılan bir ağıttan alıntıdır. Doğru cevap
D’dir.

5. I. Dil,
II. Coğrafya,
III. İlkeler,
IV. Yöneticiler
Sıralanan unsurlardan hangisi imparatorluk idaresinin
temel yapı taşlarını oluşturur?
A) I – II
B) III – IV
C) I – II – III
D) I – III – IV
E) I – II – III – IV
Çözüm: İlkeler ve yöneticiler imparatorluk idaresinin
yapı taşlarını oluşturur. İmparatorluk idaresi oksızlık
(bağımsızlık), uluş (ülke), kün (halk) ve töre (kanun)
ilkeleri çerçevesinde şekillenirken, kut’lu kağan, toy,
buyruk, hatun, tigin gibi unsurlar da yönetim
katmanını oluşturmaktadır. Doğru cevap B’dir.



6. Aşağıdaki seçeneklerden hangisinde Uygurlar ile
ilgili doğru bir bilgi verilmiştir?
A) Mani dinini benimsemişlerdir.
B) Hayvan dövüş figürleri ve temalarıyla zanaat
eserleri ortaya çıkartmışlardır.
C) Demircilerle şamanları bir sayan bir anlayış
geliştirmişlerdir.
D) Yönetimden çeşitli sanat alanlarında kadar
İranlılardan etkilenmişlerdir.
E) İlk-Türk Bizans görüşmeleri bu dönemde
gerçekleştirilmiştir.
Çözüm: Uygur hükümdarlarının Çin kültürü ile
kurdukları doğrudan ilişkiler, Mani dininin Türkler
arasında popüler hâle gelmesine, bir süre sonra da
resmi din olarak kabul edilmesine yol açmıştır.
Doğru cevap A’dır.

7. Orta Asya’da göçebe halkın mülkiyet duygularının
hızlı bir gelişim sergilemesinin nedeni hangi durum
ile doğrudan bağdaştırılabilir?
A) Göçebelerin yaşam şartlarına direnebilmeleri
için sürü sahibi olmaları ve sürülerini
koruyabilmeleri
B) Göçebelerin hızla artış gösteren mücadele
alanında egemenlik sergileyebilme girişimlerinden
vazgeçilmesi
C) Düşman kabilelerin gittikçe artan baskılarına
karşı birlik olma ve birlikte hareket etme
duygusunun gelişmesi
D) Bozkır üzerinde kalıcı devlet kurma
girişimlerinin olumlu sonuçlar vermesi
E) Aynı etnik topluluk içerisinde ekonomik olarak
kendi kendine yeterli olma potansiyeline erişmeleri
Çözüm: Orta Asya’da halkın birçok olumsuz durum
karşısında ayakta durabilmesi için sürü sahibi
olmaları ve sürülerini koruyabilmeleri
gerekmekteydi. Bu nedenle mülkiyet duygusu kısa
süre içerisinde gelişirken bozkıra hâkim düzensizlik
ortamı, aileleri kabilelere, kabileleri de boylara
doğru adeta sürüklemişti. Doğru cevap A’dır.

8. Orhun Anıtı’nda yazılan “Yukarıda mavi Gök,
aşağıda karanlık Yer var olduğunda bunlar arasında
insanoğlu yaratıldı. Bu insanoğulları üzerinde
atalarım Bumin ve İstemi Kağan hüküm sürdüler”
ifadesi ile söz konusu mevcudiyetin kökeni olarak
hangi unsur ileri sürülmektedir?
A) İlahi yapı
B) Veraset sistemi
C) Otarşi
D) Maniheizm inancı
E) Federatif yapılanma
Çözüm: Türklerin bir kez daha devletli toplum olarak
sahneye çıkmaları için 500 sene geçmesi gerekmişti.
Kendilerine Türk diyen ve Çin kroniklerinde “Tu-kiu”
olarak geçen terim neredeyse Türkçe konuşan tüm
hakları ifade eder hale gelmişti. Mevcut egemenlere
kısa sürede ve kesin şekilde varlıklarını kabul ettiren
bu halkın kendilerini “Kök-Türk” yani “mavi-kutsal”
olarak ifade etmeleri de haylice anlamlıdır. Çünkü
Orhun Anıtı’nda da vurgulandığı üzere; “Yukarıda
mavi Gök, aşağıda karanlık Yer var olduğunda
bunlar arasında insanoğlu yaratıldı. Bu
insanoğulları üzerinde atalarım Bumin ve İstemi
Kağan hüküm sürdüler” ifadesi ile söz konusu
mevcudiyetin, ilahi kökenleri olduğuna inanıyorlardı.
Doğru cevap A’dır.

9. Törenin önemi ile idari yapının dayandığı temelleri
göstermesi bakımından hukuk sistemi ve Cengiz Han
yasasında görülen suçluların sert biçimde
cezalandırılıyor olması dikkate alınarak idam
cezasının yegâne infaz olarak benimsenmesinde
dolaylı etken hangisidir?
A) Göçebe yaşam tarzının benimsenmiş olması
B) Cezaların bir töreye karşılık gelmesi
C) Yöneticiler için bu cezaların muaf tutulması ya
da hafifletilerek uygulanması
D) Ceza hukukundan ticaret hukukuna kadar son
derece ayrıntılı akitlerin düzenlenmeye başlaması
E) Cezalandırmaların suçlunun akrabalarına kadar
genişletilmiş olması
Çözüm: Hayatın zorlukları toplumsal normları yani
töreleri de mümkün olduğunca sertleştirmiş,
katılaştırmıştır. En açık şekilde Cengiz Han
yasasında görüldüğü üzere suçlular sert bir şekilde
cezalandırılmış hatta ceza, suçlunun akrabalarına
kadar genişletilmiştir. Göçebe hayat tarzının
hapsetme gibi bir cezayı imkânsız hale getirmesi
dolayısıyla idam cezası neredeyse yegâne bir infaz
şeklini almıştır. Doğru cevap A’dır.

10. Ordunun en küçük çekirdeği, temeli Mete
tarafından atılan onlu sisteme dayanmaktadır. Bu
sistemde 10, 100 ve 1000 kişilik bölümlere ayrılan ve
her birimin başında onbaşı, yüzbaşı gibi unvanlar
taşıyan rütbelilerin bulunduğu ordu, aynı mantık
dâhilinde aile, boy ve budun dilimlerine göre taksim
edilmiştir. Buradan hareketle sefere icabet söz
konusu olduğunda bir boy ve bir bodunun müdahalesi
için toplam kaç asker gerekmektedir?
A) 11.000 asker
B) 1.100 asker
C) 110 asker
D) 1.110 asker
E) 10.000 asker
Çözüm: Mete tarafından temeli atılan onlu sisteme
göre, bir boyun 1000, bodunun 10000 askerle sefere
icabet etmesi beklenmekteydi. Dolayısıyla bir boyun
ve bir bodunun müdahalesi için 11.000 askerin sefere
icabet etmesi beklenmektedir. Doğru cevap A’dır.

AÖF – KPSS -ALES- DGS  ile ilgili tüm sorularınız için şu numarayı arayabilirsiniz.
0888 228 60 30

KPSS, AÖF, DGS, ALES, YDS, ve Tüm Sınavlara Hazırlık Kitaplarımızı kargo bedeli ödemeden Temin etmek İçin Tıklayınız.   

 

Mobil Online Soru Çözmek, Konu Özeti Çalışmak İçin Şimdi inceleyin.

 

Aöf Çıkmış Sorulara, KPSS, DGS, ALES, YDS, YGS-LYS, sınavlarına, Ehliyet vb. sınavlara, çalışma dökümanlarını Kolayca İndirmek İçin Tıklayınız. 



Bir Cevap Yazın

Blog Kategorileri



Son Yazılar

instagram takipçi hilesi instagram beğeni hilesi instagram takipçi hilesi